GRESLER VE ÖZELLİKLERİ

Uygulamaya bağlı olarak, gres sıvı yağa kıyasla pek çok avantaj sağlayabilir. Gresler, kontaminasyon girişini önleyen fiziksel bir conta oluşturur, suyun yıkama eylemine direnç gösterir ve dikey montaj konumlarında bile bir uygulamada yerinde kalabilir. Gresler, mekanizmanın fiziksel konfigürasyonuna, hareket tipine, sızdırmazlık tipine veya yağların yağ kaybı veya kirletici girişinin önlenmesine yönelik sızdırmazlık işlevinin tümünü veya bir kısmını gerçekleştirmesinin gerekmesine bağlı olarak, yeniden yağlamanın nadir olduğu veya ekonomik olarak makul olmadığı uygulamalarda kullanım için kesinlikle çok uygundur. Yarı katı doğaları gereği, gresler, uygulamaya sıvı yağ kullanımının sağladığı soğutma ve temizleme işlevlerini sağlamaz. Bu istisnalar haricinde, gresler sıvı yağın diğer tüm işlevlerini yerine getirmektedir. Sıvı yağlar tipik olarak tasarımları gereği tercih edilmekle birlikte, yukarıda belirtilen mekanik koşullar daima var olacağı için gres kullanma ihtiyacı ortadan kalkmamaktadır. Sonuç olarak, gresler dönen yataklarının yaklaşık %80’inde kullanılmaktadır.

Gres Bileşenleri

Gresler, üç temel bileşenin birleşimiyle üretilmektedir: baz yağı, kalınlaştırıcı ve katkı maddeleri.

Baz Yağlar: Baz yağı, gresin ağırlığının %80-97’sini oluşturduğundan en büyük bileşenidir. Baz sıvı tercihi mineral yağ, sentetik yağ veya yağlama özellikleri sağlayan herhangi bir sıvı olabilir. Çok yavaş veya salınımlı uygulamalar dışında fiili yağlama işlemini gresin baz yağ kısmının gerçekleştirdiği unutulmamalıdır. Sıvı yağda uygun viskozite derecesinin belirlenmesinde geçerli kurallar, yağlama gresinin baz yağ kısmının seçiminde de geçerlidir.

Kalınlaştırıcılar: Kalınlaştırıcı, baz yağla birleştiğinde katı ile yarı sıvı arası yapıya dönüştürecek olan her türlü malzemedir. Kısacası, gres kalınlaştırıcı baz yağla birleştiğinde, su tutan bir süngere benzer şekilde davranır. Greslerde en çok kullanılan kalınlaştırıcılar, ayrı ayrı veya birlikte lityum, alüminyum, kalsiyum sabunları; kil; poliüredir. Lityum sabun, günümüzde en yaygın şekilde kullanılan kalınlaştırıcıdır.

Katkı maddeleri: Yağ katkı maddelerinde olduğu gibi, gres katkı maddeleri ve dönüştürücüler de bazı özellikler sağlar veya mevcut özellikleri değiştirir. Yağlama greslerinde yaygın olarak kullanılan katkı maddeleri ve dönüştürücüler, oksidasyon ve pas inhibitörleri, polimerler, aşırı basınç (EP) katkı maddeleri, aşınmayı önleyici maddeler, kayganlık veya sürtünmeyi azaltıcı maddeler (molibden disülfit ve grafit gibi çözünür veya iyice yayılmış parçacıklar) ve boyalar veya pigmentlerdir. Boyalar veya pigmentler yalnızca renk verir, gresin yağlama kapasitesine etkisi yoktur.

gres+bilesenleri+ve+miktarlari

Gres Kıvamı (NLGI sınıfı):

Kıvamlılık, bir plastik malzemenin güç uygulandığında deformasyona direnç gösterme derecesi olarak tanımlanmaktadır. Yağlama gresleri söz konusu olduğunda, kıvamlılık göreceli sertlik veya yumuşaklığın ölçüsüdür ve akış ve dağılım özellikleriyle ilişkisi bulunmaktadır. Kıvamlılık, ASTM D 217 Yağlama Gresinin
Koni Penetrasyonu ile ölçülür ve genellikle bir NLGI derecesiyle ifade edilir.

Koni Penetrasyonu: Gres kıvamlılığı, numune ASTM gres işleyicide 60 çift stroka tabi tutulduktan sonra 25°C’de ölçülür. Numune hazırlandıktan sonra, bir penetrasyon ölçüm konisi grese atılarak 5 saniye boyunca kendi ağırlığıyla dibe çökmeye bırakılır. Koninin penetrasyon derinliği onda bir milimetre cinsinden okunur. Koni greste ne kadar fazla dibe batarsa, penetrasyon sonucu o kadar yüksek ve gres o kadar yumuşaktır.

nlgi+penetrasyon+olcum

NLGI Derecesi: NLGI (Ulusal Yağlama Gresi Enstitüsü)(National Lubricating Grease Institute), ASTM D 217 işlenmiş penetrasyon aralığına dayalı olarak gres kıvamlılığı için standart, yarı sıvılar için 000 ila blok gresler için 6 arasında değişen, aşağıdaki tabloyu oluşturmuştur. En yaygın gres derecesi, yumuşak, tereyağı gibi bir kıvamlılık gösteren NLGI 2’dir. Gres kıvamlılığının koyulaştırıcı içeriğiyle ilişkili olduğu ve baz yağ viskozitesiyle alakasının bulunmadığı unutulmamalıdır.

NLGI
No.
İşlenmiş Penetrasyon
25oC, +/- 0.5 mm/10
% Yağ Miktarı % Kalınlaştırıcı Miktarı Tanımlama ve Tipik Uygulama Özelliği
000 445 – 475 Yarı akışkan, özellikle merkezi sistemlerde
00 400 – 430 Yarı akışkan, özellikle merkezi sistemlerde
0 355 – 385 91 9 Yarı akışkan, özellikle merkezi sistemlerde
1 310 – 340 89 11 Çok yumuşak, gres tabancası ve merkezi sistemlerde
2 265 – 295 86 14 Yumuşak, gres tabancası ve merkezi sistemlerde
3 220 – 250 77 23 Hafif kıvamlı, gres tabancası
4 175 – 205 73 27 Orta kıvamlı, basınçlı tabanca
5 130 – 160 68 32 Ağır kıvamlı, gres kabında
6 85 – 115 60 40 Blok gres, açık gres kabında